Kate Atkinson

  • Kate Atkinson 
  • sortowanie: Nowości 
  • Wyczyść

Brytyjska pisarka, jedna z najbardziej znanych i utytułowanych współczesnych prozaiczek ze Zjednoczonego Królestwa. Za swoje zasługi dla kultury odznaczona Orderem Imperium Brytyjskiego. Autorka wielu cieszących się uznaniem zarówno czytelników jak i krytyki tytułów. Książki Kate Atkinson zostały przetłumaczone na wiele języków i doceniane są również poza jej rodzinnym krajem. W Polsce dostępna jest cała seria kryminałów z detektywem Jasonem Brodiem oraz nagradzane powieści: Poza obrazami w muzeum, Jej wszystkie życia i Bóg pośród ruin. Pisarka nie lubi zainteresowania swoim prywatnym życiem, które jej zdaniem nie ma żadnego związku z jej twórczością, natomiast bywa patologicznie interesujące dla opinii publicznej w przypadku piszących kobiet. Dlatego nawet na swojej oficjalnej stronie znaleźć można jedynie informacje o jej książkach, nie ma natomiast żadnych danych biograficznych.

Pisarka na świat przyszła w 1951 r. w angielskim Yorku i w mieście tym osadzona jest akcja wielu jej fabuł, chociaż od wielu lat pisarka na stałe mieszka w stolicy Szkocji, czyli Edynburgu. W 1974 r. ukończyła studia magisterskie z literatury angielskiej na Uniwersytecie Dundee. Po dyplomie zajęła się doktoratem poświęconym postmodernistycznym opowiadaniom amerykańskim. Później podejmowała różne prace: była m.in. sekretarką w kancelarii prawniczej i nauczycielką. Na długo zanim wydała Kate Atkinson książki, które zachwyciły krytykę i przyniosły jej status literackiej gwiazdy, próbowała swoich sił w krótkich formach, głównie opowiadaniach. Swoje teksty publikowała na łamach prasy kobiecej. Na początku lat 90-tych jedna z jej fabuł zajęła drugie miejsce w konkursie Bridport Short Story Prize, a trzy lata później jej opowiadanie Karmic Mothers zdobyło Iana St James Award (zostało ono zekranizowane przez BBC2 w ramach cyklu Tartan Shorts).

Pierwsze książki Kate Atkinson

Swoją pierwszą powieść, zatytułowaną Za obrazami w muzeum, opublikowała w 1995 r., z miejsca podbijając serca krytyki i czytelników. Książka często określana przez recenzentów mianem postmodernistycznej przyniosła początkującej autorce prestiżową nagrodę Whitbread Book i uczyniła jej nazwisko znanym w całej Wielkiej Brytanii. Poruszająca, nowatorsko skomponowana narracja tworząca pełną bólu (ale i humoru) kronikę rodzinną bez wątpienia była prawdziwą rewelacją sezonu i świetnym wstępem do wielkiej literackiej kariery. Książka doczekała się także adaptacji radiowej i teatralnej.

Dwa lata po sukcesie powieściowego debiutu do księgarń trafiła jej kolejna pełnometrażowa fabuła, również koncentrująca się na rodzinnej historii, Human Croquet, a w 2000 r. premierę miała jej trzecia powieść Emotionally Weird.

Kate Atkinson i Jej wszystkie życia

W 2013 r. w ręce czytelników oddała Kate Atkinson Jej wszystkie życia, swój kolejny bestseller i powieść, która ugruntowała jej pozycję na rynku wydawniczym. Niebanalny pomysł fabularny i jego mistrzowskie wykonanie przyniosły pisarce Costa Book Award i powszechne uznanie krytyki oraz czytelników. Opowieść o kolejnych wariantach życia Ursuli, która rodząc się w 1910 r. wciąż na nowo przeżywa najbardziej dramatyczne dekady XX w., wystawia bowiem jak najlepsze świadectwo zarówno wyobraźni, jaki i warsztatowi autorki.

Po dwóch latach, powieścią Bóg pośród ruin, Kate Atkinson powróciła do świata przedstawionego Jej wszystkich żyć. Za głównego bohatera obrała tym razem brata Ursuli, który wśród zamętu XX-wiecznych wojen walczy o zachowanie dobra i światła w sobie. Podobnie jak Jej wszystkie życia, książka zrobiła ogromne wrażenie a także zdobyła Costa Award.

Kate Atkinson, zagadki przeszłości i historie (nie) jednej sprawy

W 2004 r. opublikowała Kate Atkinson Historię jednej sprawy (taki tytuł książka nosiła w pierwszym polskim przekładzie, ponownie w naszym kraju została wydana w 2014 r. jako Zagadki przeszłości), pierwszy tom swojego oryginalnego kryminalnego cyklu z Jacksonem Brodiem. Głównym bohater to były żołnierz i policjant, aktualnie prywatny detektyw, a przy tym, mimo skomplikowanego życia osobistego, postać skonstruowana w kontrze wobec modnego w XXI w. schematu kreacji protagonisty jako ściganego przez własne demony człowieka o dwuznacznej moralności. Wręcz przeciwnie – Brodie posiada mocny kręgosłup moralny, miłą osobowość i słabość do silnych kobiet. Drugą odsłonę przygód tego nietuzinkowego śledczego pt. Przysługa Kate Atkinson w ręce czytelników oddała w 2006 r., a w dwuletnich odstępach do księgarń trafiły dwa kolejne tomy serii: Kiedy nadejdą dobre wieści? i O świcie wzięłam psa i poszłam. Żadnego z nich nie da się nazwać klasycznym kryminałem, chociaż w każdym odnaleźć można ciekawą intrygę i śledztwo. Warstwa kryminalna nie dominuje jednak nad motywami obyczajowo-psychologicznymi, które funkcjonują w cyklu na równych prawach z zagadką kryminalną.

Ostatnią, piątą część serii zatytułowała Kate Atkinson bezkresne niebo. Powieść ukazała się w 2020 r., a więc po ponad dekadzie od wydania O świcie wzięłam psa i poszłam. Na podstawie cyklu o Brodiem powstał również serial BBC Case Histories.